LaTeX: Tekenen met TikZ

Deze pagina is met AI uit het Duits vertaald. Ze is niet door een moedertaalspreker gecontroleerd. Originele pagina in het Duits

In het extra deel teken je de proefopstelling direct in de brontekst, met het pakket TikZ. De tekening blijft in elke grootte scherp en gebruikt hetzelfde lettertype als tekst en formules.

📄 Werkblad openen (PDF, in het Duits) 📝 Übungsdatei (.tex) 🖼 Bild zum Einbinden (.png) 📚 Quellen-Datei (.bib)

De video

In de video zie je TeXstudio onder Linux. Het oranje kader laat altijd de plek zien waar het om gaat. Onder Windows en macOS ziet TeXstudio er precies zo uit. Het oefenbestand hierboven is de stand aan het begin van de video – zo kun je elk deel apart meedoen.

Ondertitels zijn er in tien talen. Je kiest ze in de video, rechtsonder.

Het belangrijkste

De belangrijkste commando's

\usepackage{tikz}, tekening in \begin{tikzpicture} … \end{tikzpicture} · \draw (0,0) -- (3,6); verbindt punten (waarden in cm: eerst naar rechts, dan omhoog) · ++(-70:4.7) gaat vanaf een punt in richting −70° over 4,7 cm, coordinate (K) geeft het eind een naam · circle, arc, [dashed], [<->] · \node at (…) {Text}; zet een opschrift.

Een hulpraster maakt de coördinaten zichtbaar: \draw[help lines] (-1,0) grid (7,7);. Aan het eind wis je het weer. — Een hulpraster maakt de coördinaten zichtbaar: `\draw[help lines] (-1,0) grid (7,7);`. Aan het eind wis je het weer.

Draad en bol gebruiken hetzelfde punt K: zo hangt de bol altijd precies aan het eind van de draad, ook als je de hoek verandert. Formuletekens in opschriften staan zoals gewoonlijk tussen dollartekens, bijv. $\varphi$ en $l$ .

De voltooide code van de tekening in de editor.

De proefopstelling als TikZ-tekening; bijschrift, nummer en verwijzing blijven.

Het werkblad

Hier zie je het werkblad bij de video (in het Duits). De oefenbestanden download je hierboven en je werkt in je eigen editor. De hints staan ondersteboven – draai het blad pas om als je zelf niet verder komt. Je kunt het ook als pdf openen.

📄 Werkblad openen (PDF, in het Duits)

Antwoorden van het werkblad tonen

Probeer het zelf

Opgave

De bol moet sterker worden uitgeslagen, met 30° in plaats van 20°. Welk getal in het draadcommando \draw (3,6) -- ++(-70:4.7) coordinate (K); pas je aan, en naar welke waarde?

Antwoord tonen

De hoek: −70° is de richting, gemeten vanaf de x-as. Recht omlaag zou −90° zijn, 20° uitslag geeft −70°. Voor 30° dus ++(-60:4.7). De bol beweegt mee omdat hij aan K hangt; de hoekboog pas je ook aan (end angle=-60).

Verder leren met een taalmodel

Ik wil in mijn Facharbeit een eenvoudige schets met TikZ tekenen: [schets in woorden beschrijven]. Help me stap voor stap: vraag me eerst naar de belangrijke punten en hun coördinaten, en laat me de draw- en node-commando's zelf schrijven. Gebruik alleen puur TikZ, geen pgfplots.

Zo is het ontstaan: het idee en de keuze van de onderwerpen zijn van mij. Draaiboek, voorbeeldwerkstuk, opdrachten en deze pagina zijn door een taalmodel (LLM) ontworpen volgens mijn aanwijzingen. De schermopnamen heeft een script automatisch gemaakt in TeXstudio onder Linux, dat na elke stap de voltooide pdf controleerde: kloppen marges, lettertype, nummers en verwijzingen, zijn er waarschuwingen? De stem is gemaakt met Qwen3-TTS, naar het voorbeeld van mijn eigen stem.

Het voorbeeldwerkstuk over de draadslinger is verzonnen, net als de persoon „Alex Beispiel” en de twee bronnen in de literatuurlijst.

De video's, werkbladen, oefenbestanden, teksten en prompts van deze serie vallen onder de licentie CC BY 4.0: je mag ze gebruiken, aanpassen en doorgeven als je de bron noemt.